Mijn dochter van 8 wordt behandeld wegens het herhaaldelijk verzwikken van de enkel, en het is nu al zo ver dat ze niet meer goed kan lopen, hoe nu verder?
Mijn dochter van 8 jaar heeft last van herhaalde distorsio’s aan de linkerenkel. Zij heeft hiervoor reeds 4 maal in 2 jaar een gipsverband gehad.
Sinds de laatste keer (februari 2000) bleef de pijn echter aanhouden. Na 8 maanden heeft men ontdekt dat er botoedeem aanwezig is in het cuboid posterieur en plantair.
Zoals u weet, is dit beentje omringd met beenvlies, wat veel zenuwen bevat en dus uiterst pijnlijk is. Mijn dochter heeft dan ook al 1 jaar alle dagen pijn!
Tot voor kort kon ze zelfs niet meer de hele nacht doorslapen zonder hevige pijnscheuten. Om de pijn toch een beetje draaglijk te maken, krijgt zij pijn- en ontstekingsremmende middelen.
Sinds september 2000 kan ze niet meer stappen. Een schoen aandoen is zelfs te pijnlijk. Volgens onze kinderorthopedist is er geen afdoende behandeling.
Operatief kan men het oedeem niet verwijderen, voor medicatie is ze veel te jong, een gipsverband aanleggen zal het oedeem doen toenemen. Men opteert dus voor kinesitherapie.
Ondertussen volgt ze reeds 1 jaar à rato van 3 x per week kine (manuele therapie, lasertherapie en gangrevalidatie).
Kent u dit fenomeen en zo ja, wat is uw mening over de behandeling? Zal zij nog terug kunnen stappen?
Antwoord
Enkelverstuiking is een veel voorkomende blessure. De enkelverstuiking vormt 25 procent van alle sportletsels.Meteen na de verzwikking, dient men de enkel 20 minuten onder stromend koud water te houden. De behandeling bestaat de eerste dagen uit het regelmatig koelen met ijs, een stevige elastische zwachtel na het grondig drogen van de enkel, met het been omhoog en rust.
De zwachtel moet ook 's nachts omgehouden worden en moet 2 keer per dag strak aangelegd worden (geen vette watten!). Beperkt lopen, zonder krukken draagt bij aan vermindering van de zwelling.
De behandeling bij de fysiotherapeut (oefeningen en applicaties zoals Curapulse) dient in een vroege fase begonnen te worden. Drie dagen na het ongeval wordt dan meestal een tapebandage of een speciale brace Hersenaandoening aangebracht. In de eerste 2 weken kan gefietst worden erna geleidelijke hervatting van de looptraining.
Restklachten na enkelverstuiking komen frequent voor. Deze kunnen bestaan uit recidiverend zwikken, instabiliteit, pijn, stijfheid en zwelling. De belangrijkste oorzaken voor instabiliteit, pijn, stijfheid en zwelling zijn stoornissen in de propriocepsis (gevoel in de voet via de zenuwen), zwakte in de peroneus (onderbeen buiten) spieren, gewrichtsvloeistof ontsteking, bot-kraakbeen letsels en gewrichts-verklevingen.
Er kan ook sprake zijn van een los kraakbeenfragment of meer diffuse kraakbeenschade. Vooral bij kinderen op deze leeftijd komt in dit gebied de 'aspetische bot-necrose' voor, d.w.z. beschadiging van de groeikern.
Bij een dergelijk afwijkend beloop, zoals bij uw dochter, is aanvullend onderzoek hiernaar geïndiceerd. Naast conventioneel röntgenonderzoek komen hiervoor CT-scan, MRI of artroscopie in aanmerking.
Veel patiënten die hun enkelband ooit gescheurd hebben, houden last van pijn aan de binnenzijde van de enkel. Dat betreft een beschadiging is van het kraakbeen aan de binnenzijde van de binnenste malleolus (enkel-knobbel) en het hielbeen.
Terwijl tijdens de verzwikking de banden aan de buitenzijde van de enkel scheuren, botsen de binnenste malleolus en hielbeen aan de binnenzijde tegen elkaar, met als gevolg kraakbeenbeschadiging.
Lang na het ongeval, als de banden al lang weer genezen zijn, houdt een aantal patiënten last van deze kraakbeenbeschadiging: pijn, stijfheid en enige zwelling. Dit zal leiden tot verlittekening, verkalking en vorming van kraakbeenknobbeltjes: osteofytvorming. Deze osteofyten en littekenweefsel geven een pijnlijke beperking van de voetbuiging naar boven. Verwijderen van deze osteofyten geeft meestal een goede verbetering.
Bij alle vormen van behandeling (tape of brace) is er toch een percentage van patiënten dat ondanks deze behandeling een langdurige instabiliteit, met regelmatig zwikken, ontwikkelt. Als dit het geval is, dient de behandeling in eerste instantie conservatief te zijn.
Behandeling bestaat uit het versterken van de spieren (“kiné”), vooral de peroneus-spieren en het herstellen van de propriocepsis (coördinatie oefeningen). Als het op deze wijze niet lukt om herhaald zwikken te voorkomen, komt patiënt in aanmerking voor een enkelband operatie.
Een andere pre-disponerende factor voor herhaald zwikken is het naar binnen staan van de onderbenen, zoals bij O-benen. Soms wordt daarom een enkelband operatie gecombineerd met correctie hiervan.
Bovenstaande vraag is beantwoord door
Ton Verheij
Ton Verheij is een huisarts met een speciale interesse in sportmedische onderwerpen, en tevens enthousiast gebruiker van internet (Sports Medicine). Hij heeft een huisartspraktijk in Arnhem, en is in zijn vrije tijd een fanatiek wielrenner.
Wist je dat?
Je als MS-patiënt veel keuzevrijheid hebt bij het bepalen van je behandeltherapie? Ons nieuwe dossier 'Behandeling en therapiekeuze bij MS' geeft je handvatten bij het maken van deze keuze. Het geeft meer informatie over een onderhouds- en een acute behandeling. Ook wordt er een vergelijking gemaakt tussen de verschillende middelen die ingezet worden bij een onderhoudsbehandeling. Ook de behandeling van klachten en tips & tricks voor eventuele bijwerkingen komen aan de orde.
Klik hier om het dossier ‘Behandeling en therapiekeuze bij MS’ te lezen.